Imhawdin

Dan veru ghax m’hawnx informazzjoni bizzejjed? Jien nghid
li informazzjoni hawn. Il-problema hi li hafna mill-informazzjoni li qed
titwassal mhix korretta. Hafna informazzjoni ohra hi pregudikata ghall-ahhar. U
f’hafna kazi l-informaturi qed jaghzlu l-informazzjoni li jaqblilhom jghaddu u
jostru informazzjoni ohra. Iva, fejn tidhol l-informazzjoni dwar din
il-kwistjoni hekk importanti ghal pajjizna tezisti hafna disonesta’ u fuq kollox
hafna injoranza.

L-onest
Tfisser li m’hawnx min hu korrett u onest? Da
zgur li hawn. Ha nsemmi tnejn min-nies li lili jimpressjonawni li jafu x’inhuma
jghidu u dak li jghidu jghiduh ghax jemmnuh u ghax jemmnu wkoll li huwa korrett:
Dr. Joe Borg, il-Ministru ta’ l-Affarijiet Barranin, u l-oppost tieghu Dr.
George Vella. Tfisser li l-ohrajn m’humiex onesti? Mhux hekk qed nghid. Pero’
jezistu hafna kelliema li aktar interessati biex l-argument igibuh qrib ta’ dak
li qed tghid in-naha taghhom milli jekk ikunux fidili lejn il-verita’. Hawn
fejn, nahseb ukoll li hafna mill-gurnalisti tal-PBS qed jaqdu dmirhom. Mhux
kollha. Anzi hemm min fanatiku ghan-naha tieghu. Pero’ kollox ma kollox,
il-gurnalisti tal-PBS miexja sewwa fic-cirkostanzi ta’ stazzjon li sidu hu
l-gvern u fejn il-gvern hu deciz li Malta postha fl-Unjoni Ewropea.

Hawn
gurnalisti u kelliema ghall-korpi kostitwiti u ghal ghaqdiet ohra li wkoll huma
onesti u qed imexxu l-informazzjoni b’mod sewwa. Izda mhux hafna. B’hekk ukoll
in-nies hi mhawwda ghax ma tafx lil min taqbad tisma u lil min taqbad temmen.
Naha tghid haga u n-naha l-ohra tghid l-oppost. Naha tghid bicca u n-naha
l-ohra, bicca ohra. Jitkellmu nies dwar l-Unjoni Ewropea li la qatt marru
Brussell, la qatt ma ppartecipaw f’xi borza ta’ studju dwar l-Unjoni Ewropea u
li ghandhom pregudizzji esagerati kontra l-Unjoni Ewropea: aktar jiskru
f’euro-bashing milli f’ezercizzju ta’ informazzjoni. In-naha l-ohra, mill-banda
l-ohra, ghandha nies li ghax studjaw dwar l-Unjoni Ewropea allura jaraw lil
kulhadd bhala injorant.

L-esperti
In-nies li jafu x’inhi Unjoni
Ewropea u hadmu fil-qrib ma’ istituzzjonijiet ta’ l-Unjoni Ewropea, li jifhmu
wkoll dwar l-andament ta’ l-ekonomija mondjali u jafu jpoggu l-Unjoni Ewropea
f’kuntest aktar wiesgha, huma ftit. Huma ftit ukoll dawk li missu ma’ aspetti
differenti ta’ l-ekonomija u l-hajja socjali ta’ pajjizna fuq medda ta’ snin u
li ghalhekk kapaci janalizzaw dak li qed ikun negozjat u dak li qed jinghad
f’kuntest genwinament Malti. Dawn in-nies ghandhom hafna x’joffru fil-kuntest
ta’ dak li qed isir f’pajjizna llum, u ghandu jkollhom il-kuragg li jesprimu
l-opinjoni taghhom favur jew kontra. In-nies ghandha bzonn tisma lil nies
infurmati sewwa u dan irrispettivament mill-kulur politiku taghhom. Il-politici
u l-fanatici taz-zewg partiti biss jahsbu li n-nies kollha kemm huma fl-ahhar
ser jiddeciedu biss skond dak li jghid il-partit taghhom.

Jien nahseb li
jezistu eluf ta’ Maltin li din id-darba ser jiddeciedu skond li jahsbu huma u li
jhossu huma li hu l-ahjar fl-interess tal-pajjiz, tax-xoghol taghhom u
tal-familja taghhom, milli skond dak li jghid il-partit li ghalih
tradizzjonalment jivvutaw. Ghalhekk ghal hafna Maltin ir-referendum hu
mportanti. Din tar-referendum ukoll hi kwistjoni li qed thawwad il-Maltin. Diga
mhawdin bizzejjed bid-decizjoni dwar l-Unjoni Ewropea, issa qed ihawwduhom ukoll
dwar ir-referendum. Ghalfejn referendum jekk mhux ser jiddeciedi xejn?
Mill-banda l-ohra, ghaliex kwistjoni li taqsam il-konfini tal-Partiti ma tkunx
deciza b’referendum? Mhux hekk ghamilna fil-passat, fi zmien l-Integration u fi
zmien l-Indipendenza? Mhux ser nidhol fil-merti ta’ x’inhuma jghidu l-politici
dwar ir-referendum. Nghid biss li n-nies huma mhawwdin u hu obbligu ta’ min
imexxi li n-nies jghinhom ikunu cari u mhux ihawwadhom. Hu wkoll l-obbligu ta’
min jaf u jigwida. Mhux sewwa li f’dan iz-zmien hekk importanti ghal pajjizna,
hawn min jippreferi jorqod u jastjeni.

Kwistjonijiet
Meta jkun hawn
wisq tahwid jew nuqqas ta’ kjarezza, hi s-sistema kollha kemm hi li tbghati u
bhalissa s-sistema kollha qed tbghati ghaliex barra l-argument ewlieni dwar
l-Unjoni Ewropea li jhawwad tant u tant nies u l-argument dwar ir-referendum
hemm ir-ruxmata argumenti ohra li kollha qed jimminaw s-sahha ta’
l-istituzzjonijiet l-aktar importanti tal-pajjiz: kwistjoni ta’ l-Imhallfin,
il-kwistjoni tal-Kummissjoni tal-Gustizzja, il-kwistjoni ta’ l-Ombudsman,
il-kwistjoni ta’ l-Awtorita’ tax-Xandir, id-deficit pubbliku u d-dejnn
nazzjonali, il-kwistjoni tal-Privatizzazzjoni, kollha kwistjonijiet li jaghtu
impressjoni globali li ma nafux x’ahna naghmlu. Hawn min jahseb li dan xi pjan
intelligenti ta’ xi hadd. Jien ma nemminx dawn it-tipi ta’ teoriji. Anzi
pjuttost nghid li huwa frott tal-medjokrita’ tan-nies li bhalissa qed jokkupaw
certi pozizzjonijiet. Nuqqas ta’ hila li f’certi kazi tispikka. Dan fi zmien
meta Malta ghandha hafna nies f’diversi livelli tas-sistema, kemm pubblika kif
ukoll privata, li huma ta’ hila kbira.

Jien immiss ma’ hafna nies.
Ghandi ammirazzjoni kbira lejn hafna zghazagh, il-bicca l-kbira minnhom
ikwalifikati sew, li jafu xogholhom u li qed iwettqu xoghol tajjeb hafna. U dan
fi zmien meta pajjizna ghaddej minn bidliet kbar, qed jinkitbu hafna ligijiet u
regolamenti li ser jibqghu hemm ghaz-zmien li gej u li allahares dawn isiru
min-nies mhux ippreparati sewwa. Dan ukoll parti mit-tahwid li ghandna ghax qed
jinbidlu hafna affarijiet li jolqtu lil hafna nies u n-nies mhix tlahhaq u
n-nies mhix tifhem. Min qed jaghmel u jwettaq il-bidliet bilkemm ghandu cans
jiccaqlaq, ta’ fuqu jitkellmu u mhux dejjem jafu x’inhuma jghidu, parti
mill-gvern tghid haga u parti ohra tghid hag’ohra. Nies milquta mod u ohrajn mod
iehor. Informazzjoni dwar punti teknici li jolqtu l-postijiet tax-xoghol
tan-nies mill-qrib bilkemm tinghad biex imbaghad fuq il-media nisimghu stejjer u
riklami bla sens li jkomplu jhawwdu. L-aghar huma l-hafna telefonati
b’informazzjoni hazina, propaganda irhisa, u pregudizzji galor li jithallew
jinstemghu fuq ir-radjijiet. Fi zmien li pajjizna jrid jiddeciedi dwar l-aktar
kwistjoni importanti mill-1979 ‘l hawn u li tolqot lill-pajjizna ghal
generazzjonijiet li gejjin, il-media qed taghti l-ispazju
lill-fanatici.

Is-sewwa
In-nies ta’ bonavolonta’ fiz-zewg partit,
fil-media u fl-istituzzjonijiet, iridu jaraw li l-fanatici jinzammu lura. Iridu
jaraw li min mhux infurmat sewwa ma jithallhiex jersaq il-quddiem. Iridu jaraw
li hadd ma jabbuza mill-mezzi taghhom biex ihawwad. Kieku kulhadd jaghmel sforz
biex jintrebah it-tahwid u nikkoncentraw aktar fuq il-verita’, kieku nkunu
verament patrijottici. Ghax bhalissa mhux li tghaddi taghna l-importanti, izda
li jsir is-sewwa. U s-sewwa mhu monopolju ta’ hadd.