Fabian Demicoli

Decizjonijiet Zbaljati fit-Turizmu

Settembru 11
It-Turizmu mhux sejjer tajjeb. Li nwahhlu
kollox f’Settembru 11 hu zball kbir. Illum hu stabbilit ufficjalment
mill-Istatistika Mondjali ppublikata (Official Airline Guide Figures) dwar
in-numru ta` vjaggi bl-ajru li din is-sena hemm 4% biss anqas nies li vjaggaw
bl-ajru mis-sena l-ohra s’issa jigifieri li meta tqis li certa pajjizi ewlenin
ghandhom l-ekonomija f’ricessjoni, li d-dinja ta` l-ivvjaggar giet ghan-normal.
Ghalina dawn huma cifri mportanti ghaliex it-Turizmu ta` pajjizna jiddependi fuq
l-immaniggjar bl-ajru. Aktar importanti ghalina izda l-figura li harget
mill-Awtoritajiet ta` l-Ajru Ingliz li turi li s-suq Ingliz ta` l-ivvjaggar huwa
biss 2% anqas.


Ghalhekk f’Malta rridu niefqu nitkellmu fuq dak li gara
f’Settembru 11 u nibdew nitkellmu bis-serjeta` fuq il-problemi tat-Turizmu
f’pajjizna. Il-problemi tat-turizmu ta` Malta ilhom gejjin u dan jafu kull min
josserva sewwa. Malta m’hiex tikkompeti. Il-prodott taghha mhux jizviluppa
bizzejjed. It-Turist m’ghadux jiehu good value for money. Ghandna problemi serji
u jekk ma nfasslux l-istrategiji taghna sewwa u niffukawhom biex insolvu
l-problemi identifikati, mhux ser nalsu.

Il-Pjan tal-MTA
Fl-ahhar
Pjan Strategiku tal-Malta Tourism Authority wiehed kien jistenna li jsib l-ewwel
u qabel kollox analisi xjentifika ta` dak li mar tajjeb u mar hazin fil-Pjan
Strategiku ta` qabel. Hekk naghmlu fil-settur privat. L-ewwel nanalizzaw sewwa
dak li ghamilna u mbaghad nipproponu strategiji skond il-performance u skond
il-htigijiet u l-izviluppi godda fis-suq. Il-Pjan Strategiku l-gdid tal-MTA hu
fl-opinjoni tieghi xott wisq f’dik li hi analisi u ghalhekk l-istrategiji
mweghda mhux zgur li jorbtu.

Id-diskussjoni dwar x’irid isir hi wkoll
imtappna ghaliex ghad hawn wisq min jipprova jipproponi strategiji li jaqblu
lilu u lis-settur li l-aktar li hu qrib tieghu, milli lill-Malta kollha.
It-Turizmu u ta` Malta hu l-magna li trid tigbed warajha l-kumplament. Tnehhi
l-industrija ta` l-esportazzjoni , ftit ghanda aktar. Ghalhekk ma nistghux
niehdu xi falza stikka kbira fejn jidhol it-Turizmu.

Falza
Stikka
It-tnehhija tat-TOSS fl-opinjoni tieghi kienet falza stikka kbira.
Hekk kif ma nibqghux inwahhlu kollox fuq il-mewga hazina ta` wara Settembru 11,
u l-figuri nibdew nifluhom sewwa, nibdew naraw b’aktar carezza xi prezz qed
inhallsu ta` dan l-izball. Il-logika tat-TOSS u ta` l-iskema ta` qabel,
il-Forward Buying Rate kienet cara. Malta mhux tikkompeti. Ghalhekk sa ma nirbhu
lura l-kompetittivita` fis-swieq taghna, it-Tour Operator kien ser ikun mghejjun
biex Malta ma titlifx is-suq. L-iskema kollha titnehha meta l-istrategiji l-ohra
immirati biex jaghmlu lil Malta aktar kompetittiva jirnexxu. Izda fejnhom dawn
l-istrategiji u liema minnhom irnexxew tant li jgeghluhom li ma nzommux aktar
skemi bhal Tour Operator Support Scheme. M’hemm l-ebda dubju li Malta illum hi
anqas u mhux aktar kompetittiva fis-swieq.

Jekk niehdu s-swieq
tal-Mediterran biss insibu li Malta tnaqqritilha aktar il-kompetittivita` kwazi
f’kull qasam. Jien kont nistenna li qabel ma titnehha t-TOSS, l-MTA kellha
taghmel u tippublika ghad-disskussjoni analizi dettaljata. Il-fatt li din
l-analizi ma saritx, jew hekk saret ma gietx ippublikata, turi wahda minn zewg
affarijiet: jew it-tnehhija tat-TOSS saret b’mod azzardat jew inkella saret meta
l-figuri kienu juru li kienet decizjoni hazina izda li giet imposta fuq
is-settur. Ghaliex nghid dan? Ghaliex l-ewwel nett it-TOSS ma kienetx ghajr
support lill-Hotels Maltin. Aktar milli Tour Operator Support Scheme, hi kienet
Local Hoteliers Support Scheme. Hotelier li ma kienx jista` u ma kienx jaqbillu
jnaqqas l-prezzijiet ghax ma kienx kompetittiv wicc’mb’wicc ma kompetizzjoni
minn hotelier f’Cipru jew fi Spanja, kien fil-fatt jinghata fondi mill-Gvern
biex lit-Tour Operator itieh prezz ahjar u s-suq ma jintilifx.

Ghajnuna
Lil Hotels
It-TOSS kienet skema intelligenti li biha Malta ma setghet titlef
qatt: konna nzommu l-Hotels mimlijin ghax izzomm kontinwament bi prezzijiet
ahjar minn ta` haddiehor. It-TOSS ma setghet qatt tkun mibdula ma sempliciment
advertising budget, ikbar ghaliex ir-rikklamar u l-FBR/TOSS huma ghodod
differenti immirati biex isovu problemi differenti. Il-wahda mhix sostut ghal
ohra. Flimkien iva. Wahda minghajr l-ohra le. Talanqas sakemm nibqghu mhux
kompetittivi.

Il-Lira Maltija
U mhu vera xejn li l-kaxxa ta` Malta
kienet qed taghmel tajjeb ghal dan. L-ewwelnett it-TOSS u l-iskema li wellditha,
l-FBR, iddahhlu bhala kontro-partita ghal politika monetarja tal-awtoritajiet
Maltin li fl-interess nazzjonali jzommu l-valur tal-Lira Maltija gholi. Dan isir
ghax Malta timporta kollox energijia ikel, materja prima ghal industriji,
materjali ohra ghal biedja, konsum generali w industrija. Meta l-Lira tkun
gholja jfisser li nixtru b’irhas. Jekk per ezempju issir devaluation jghola
kollox. Tghola zgur l-energija u l-prodotti tal-ikel u Malta taqla daqqa kbira
f’dik li hi kompetittivita` ghax malajr jghola kollox. Mela biex Malta tgawdi
minn Lira Maltija iebsa, l-Gvern Malti kien dahhal l-iskema tal-FBR ghat-Turizmu
u anke Exports Support Scheme biex l-esportatur ma jbaghtix minn Lira Maltija
iebsa. Meta nehhejna tal-esportaturi batejna u Malta bhala post attraenti
ghall-investiment fil-manifattura ghal-esportazzjoni, tilfet hafna u hafna.
L-ebda sforz tal-MDC u tal-METCO ma rnexxielu jaghmel tajjeb ghal din it-telfa.

Il-KAZ TAT-TURIZMU KIEN U GHADU AKTAR SERJU. It-turist jixtri l-pakkett
turistiku Malti f’kompetizzjoni diretta ma pakketti f’pajjizi ohra bhal Spanja,
Italja, Tunizija, Cipru, Rodi, Egittu, il-Gzejjer Balerici, Grecja u Portugal.
Min jahseb li l-prezz mhux importanti ghandu, fl-opinjoni tieghi, zball kbir. Hi
x’inhi l-klassi tat-Turizmu, l-prezz jibqgha importanti. Importanti wkoll
l-kwalita tal-prodott, izda l-kwistjoni tal-kwalita` tiggrava u mhux tnaqqas
l-impatt tal-prezz. Jigifieri jekk ikollna prodott gwapp, pajjiz mizmum tajjeb,
monumenti, muzewijiet, hwienet, divertiment, pajsagg u fuq kollox xtajtiet u
bahar mill-aqwa, inkunu nistghu nzommu prezzijiet iebsin ghax il-value for money
ikun b’sahhtu, izda meta l-prodott ma nibzghux ghalih u l-value for money
jonqos, imbaghtu ferm biex inbieghuh bi prezzijiet gholjin. Din xi haga li llum
nistghu nistudjawha bil-figuri:

Analizi
Dawn il-Gvern irid
jipprovdihom biex nifhmu ahjar x’inhu jigri:
 Kemm qed jigu turisti f’Malta
b’paragun ma destinazzjonijiet ohra
 Kemm qed jonqos l-proporzjon ta`
turisti inglizi li jigu Malta b’paragun mal-porzjon tas-suq, ingliz li jmur
f’pajjizi ohra fil-Mediterran
 Kif tnaqqar is-suq ingliz ghal Malta
mill-1994 ‘l hawn
 Kif jikkompara l-Cost Price Index ta` Malta, sena wara
sena, b’paragun mal-kompetituri taghna
 Kif jikkomparjaw ir-ratios
tal-infieq tal-Hoteliers f’Malta b’paragun mal-Hotels f’pajjizi kompetituri
perezempju Cost of Labour u l-Cost of Materials
 Kif sejrin bhala return
fuq l-investment u profitabilita tal-lukandi f’Malta b’paragun ma haddiehor

Fuq kollox kif nikkumparaw fil-prezzijiet taghna ma` ta` pajjjizi ohra jekk
nibbazaw fuq perezempju l-prezzijiet ta` Thomson.

Il-Kompetituri hi xi h
aga li titkejjel u l-Gvern jaghmel tajjeb li jzomm lis-settur, investituri u
haddiema, konxji ta` kif qed nikkumparaw ma` haddiehor. Trid titnehha
l-mentalita` li ahna special u nghollu kemm nghollu u nnaqsu kemm nnaqsu
l-efficjenza, it-turist jibqa jigi xorta.

Responsabbilta`
Din
l-analizi trid issir wkoll ghas-suq Germaniz. Kont forsi inkun konvint li
t-Tnehhija tat-TOSS m’hiex gennata kieku l-figuri juruni li Malta imxiet ‘il
quddiem sew fil-kompetittivita` taghha fis-suq. Li Malta m’ghadx ghandha bzonn
tas-support. Izda fejnhom dawn il-figuri? Nerga nghid: fuq liema bazi xjentifika
tnehhiet it-TOSS? Min hu l-espert ekonomiku li ha responsabbilta ta` din
ir-rakkomandazzjoni? U min hada d-decizjoni?

Wiehed ukoll irid izomm
quddiem ghajnejh u din ma tohrogx tant cara mill-Accounts tal-MTA, li llum
it-thaddim ta` Skema ta` Forward Buying ta` munita barranija saret xjenza. L-MTA
jigifieri seghtet hadmet b’aktar ghaqal u mhux tnehhi l-iskema tat-TOSS messha,
izda thaddem b’mod li fil-waqt li tnaqqas l-hrug ta` flus fuq l-iskema, taqla`
bizzejjed biex issostni l-Budget tar-Reklamar. Ghax li jkollok aktar flus
ghar-reklamar hu tajjeb. Izda aktar reklamar bi prezzijiet mhux kompetittivi hu
biss traqqiegh. Iz-zieda fir-reklamar riedet issir izda mhux ghas-spejjez
tat-TOSS izda bi thaddim dejjem aktar efficjenti u xjentifiku tat-TOSS.

Jien nippretendi li dwar dan wara dan is-sajf ghandu jkun hawn dibattitu
shih u bil-figuri kollha ippublikati. Irridu nkejlu l-hsara, naraw fejn sejrin
hazin, nissuggerixxi skemi biex infejqu l-hazin u fl-istess waqt, inhaddmu skemi
biex ma nibqghux nitkaxkru. U d-diskussjoni trid issir b’oggettivita` u
fl-interess nazzjonali u mhux ta` dan jew ta` l-iehor.

Jekk ma nghamlux
hekk sena ohra tkun aghar.

 

What we can do for you

INFORMATION POINT

BUSINESS SERVICES

MEMBERSHIP BENEFITS

LOCAL ISSUES & LEGISLATION

B2B NETWORKING EVENTS

LEGAL ADVICE

FUNDING ASSISTANCE

COURSES

BECOME A MEMBER

The Malta Chamber of SMEs represents over 7,000 members from over 90 different sectors which in their majority are either small or medium sized companies, and such issues like the one we're experiencing right now, it's important to be united. Malta Chamber of SMEs offers a number of different services tailored to its members' individual requirements' and necessities. These range from general services offered to all members to more individual & bespoke services catered for specific requirements.

A membership with Malta Chamber of SMEs will guarantee that you are constantly updated and informed with different opportunities which will directly benefit your business and help you grow. It also entails you to a number of services which in their majority are free of charge and offered exclusively to its members (in their majority all free of charge).