Fabian Demicoli

Charter Ewropew ghan-negozji z-zghar

CC Best Conference
Il-gimgha l-ohra attendejt ghall-iffirmar
mill-gvernijiet tal-pajjizi applikanti ghall-Unjoni Ewropeja tac-Charter Ewropew
ghan-negozji z-zghar. The European Charter for Small Enterprises – ic-Charter
Ewropew ghan-negozji z-zghar – kif approvat mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropeja
f’Feira, il-Portugal, fl-20 ta’ Gunju 2000 hu dokument importanti li
l-gvernijiet tal-pajjizi diga’ membri fl-Unjoni Ewropeja huma marbutin mieghu.
Issa hu marbut il-gvern Malti wkoll. Dan hu charter illi l-organizazzjonijiet li
jirapprezentaw lin-negozji z-zghar, fosthom il-GRTU ta’ Malta, kienu ilhom
jahdmu fuqu s-snin qabel ma gie addottat mill-Kummissjoni tal-Unjoni Ewropea
f’Gunju 2000.

 


Fl-Ewropa jezistu Charters dwar id-drittijiet tal-bniedem,
dwar id-drittijiet tal-haddiema u anke dwar id-drittijiet ta’ l-annimali izda
Charter dwar l-intrapriza z-zghira kien ghadu ma jezistiex. L-ESBA (European
Small Business Alliance) fl-ahhar kungress taghha kienet approvat dokument
imtella’ mill-Federazzjoni ta’ l-Intraprizi iz-Zghar ta’ l-Ingilterra (FSB) u
hadmet hafna biex dan id-dokument jigi nkorporat f’dan ic-Charter. Il-GRTU ta’
Malta bil-partecipazzjoni taghha fil-Kungressi u fil-Board Ezekuttiv tal-ESBA
hadet sehem ukoll fil-preparattivi ghal dan id-dokument. Ghalhekk kien ta’
sodisfazzjon kbir ghall-ESBA li rat hafna mill-principji u l-punti li hadmet
fuqhom fi snin li ilha tezisti jigu nkorporati f’dan
ic-Charter.

Ic-Charter
Dan ic-Charter illum iservi bhal l-bazi li fuqu
ghandhom jitfasslu l-ligijiet u r-regolamenti mfassla mill-Kummissjoni Ewropeja
kif ukol dawk imfassla mill-gvernijiet u l-Parlament tal-pajjizi membri.
Ghalkemm Malta ghadha mhux membru, Malta giet komessa illi torbot is-sistema
taghha mac-Charters approvati mill-Kunsill ta’ l-Unjoni Ewropeja bil-prezenza
tal-Prim Ministru ta’ Malta fil-laqgha tal-Portugal. Wiehed ghalhekk stenna li
minn dak inhar il-gvern Malti jifli sewwa dan ic-Charter u jibda jara li
l-ligijiet ta’ pajjizna u l-bosta regolamenti li jinhargu ikunu jiriflettu dak
li jinghad f’dan ic-Charter. Din, ghan-negozji z-zghar, hija mportanti hafna u
pass tremend ‘il quddiem. Il-GRTU sa mill-bidu zgurat li kopja ta’ dan
ic-Charter tghaddi ghand il-Ministri kollha tal-Kabinet Malti, Segretarji
Parlamentari u Kapijiet ta’ Korporazzjonijiet biex ikun assigurat li c-Charter
f’Malta jithaddem. F’cerimonja simbolika wkoll il-GRTU kienet ghaddiet kopja
lill-President ta’ Malta, l-Prof Gwido de Marco. Is-Segretarju Parlamentari
Edwin Vassallo, minn kmieni qabad din il-kwistjoni u zamm il-kuntatt flimkien
mal-organizazzjonijiet li jirrapprezentaw in-negozji f’Malta biex ir-rapport
bejn dawk fi Brussels li jiehdu hsieb it-twettiq tac-Charter u l-gvern Malti
jkun rapport haj u attiv. Id-delegazzjoni li telghet Slovenja l-gimgha l-ohra,
fejn is-Segretarju Parlamentari Edwin Vassallo iffirma c-Charter ghan-nom
tal-gvern Malti, kienet ghalhekk okkazzjoni ta’ sodisfazzjon ghal kull min irrid
jara l-progress tan-negozji z-zghar.

Principji
Fil-bicca l-kbira
tal-pajjizi ta’ l-Ewropa Maghquda u aktar u aktar go Malta, n-negozji z-zghar
l-anqas biss huma ikkunsidrati fejn tidhol il-maggoranza assoluta tal-qafas
legali Malti. Il-GRTU ilha s-snin u bla waqfien, ta’ xejn tappella u tirsisti
biex dan ir-rikonoxximent jasal. Jien illum nippretendi li issa, li l-Prim
Ministri ta’ l-Ewropa Maqghuda qablu ma’ dan ic-Charter u li Malta wkoll
iffirmat dan ic-Charter, li Malta tkun minn quddiem nett fit-twettiq ta’ dan
ic-Charter. U nispjega ghaliex. Ic-Charter jaccetta mill-ewwel sentenza tieghu
li “l-intrapriza z-zghira hija s-sinsla ta’ l-ekonomija Ewropeja, n-negozji
z-zghar huma bazi mportanti ghal hafna mpjiegi u art fertili ghall-izvillup ta’
l-inizjattiva dwar in-negozju. L-isforzi ta’ l-Ewropa biex thaddem l-ekonomija
l-gdida (the New Economy) jirnexxu biss jekk in-negozji z-zghar jittellghu fuq
nett fl-agenda. In-negozji z-zghar huma l-aktar li jintlaqghtu meta jkun hemm
bidliet fic-cirkostanzi tan-negozju. Huma l-ewwel li jsofru jekk jitghabbew
iz-zejjed b’hafna burokrazija zejda. Ikunu huma wkoll l-ewwel illi jgawdu u
jkattru minn inizjattivi li jwasslu biex jitnaqqas ir-red tape u jigi premjat
aktar is-success”.

Haga ta’ l-iskantament kif wiehed jista’ jaqbad dawn
l-istess sentenzi minn kull presentazzjoni li ktibt u minn kull dokument li
hareg mill-GRTU matul is-snin. Illum li dawn is-sentenzi qeghdin fil-ftuh ta’
dan id-dokument hu sinjifikanti hafna. F’Lisbona, il-Prim Ministri Ewropej
iddikjaraw “li fuq din il-bazi jridu li l-Ewropa issir l-aktar ekonomija
kompetittiva u dinamika u nformata fid-dinja b’kapacita’ li tkattar il-gdid
ekonomiku b’modd sostenibbli u tohloq u tkattar aktar impjiegi u twessa’
il-koezjoni socjali. In-negozji z-zghar ser ikunu rikonoxxuti bhala l-mutur
ewlieni li ghandu jwassal ghal aktar tigdid, aktar impjiegi kif ukoll aktar
integrazzjoni socjali u lokali fl-Ewropa.” Il-Prim Ministri qablu “li ghalhekk
ghanda tinghata spinta biex jinholoq l-ahjar ambjent possibbli li fih in-negozji
z-zghar u l-ispirtu ta’ l-intrapriza ikun jista’ jimrah”.

Twettieq
Wara li c-Charter ikompli bil-lista ta’ x’ghandhom jaghmlu
l-gvernijiet imsejha biex in-negozji z-zghar mhux biss ma jibqghux ifixxkluhom
izda joholqulhom ic-cirkostanzi kollha favorevoli biex ikomplu jisahhu,
il-Kunsill ta’ l-Unjoni Ewropeja jintrabat li jaghti s-support kollu tieghu biex
ikunu sostnuti l-inizjattivi kollha li jwasslu biex l-ghanijiet ta’ dan
ic-Charter jitwettqu. Fuq kollox il-kapijiet tal-gvernijiet ta’ l-Ewropa
jintrabtu li jisimghu l-lehen tan-negozji z-zghar. Nispera li l-Ministri ta’
Malta dan ic-Charter jarawh, jifluh u jwettquh. Jien din il-gimgha qed nizgura
li kull wiehed minnhom ser ikollu fuq l-iskrivanija tieghu kopja ta’ dan
ic-Charter.

Red Tape
Punt importanti li jenfassiza dan ic-Charter hu
it-tnaqqis tal-muntanja esagerata ta’ red tape li bih huma msallba n-negozji
z-zghar. Negozji kbar ikunu jistghu jaffordjaw ihallsu impjegati full time u
specjalisti biex jghinuhom igorru l-piz burokratiku izda z-zghar ma jifilhux.
Studju li ghamlet l-FSB fl-Ingilterrra juri li ghan-negozji li ma jhaddmux aktar
minn ghaxar impjegati (micro enterprises) in-nefqa fuq it-thaddim ta’ pizijiet
burokratica tqum hdax –il darba aktar liz-zghir milli lill-kbir. Dan ghaliex
il-kbir ikun jista’ jifrex in-nefqa fuq firxa wiesa’ ta’ klijenti waqt li
z-zghir m’ghandux din il-possibbilta’ u jkollu jgorr in-nefqa zejda kollha hu.
Barra minn dan il-hin li n-negozjant iz-zghir irid jiddedika biex jamministra
s-sistema vasta ta’ red tape tikollu sa’ hamsin fil-mija tal-hin u l-energija li
hu jista’ jiddedika lejn in-negozju tieghu. Jigifieri meta pajjiz qed
jirrikonxxi li l-intrapriza z-zghira hija fonti ewlenija ta’ inizjattivi godda u
hija il-mutur tat-tigdid fl-ekonomija moderna, tkun qed tirrikonoxxi wkoll illi
l-hin zejjed li qed jinhela biex in-negozji jhaddmu l-esagerazjoni ta’ pizijiet
zejda mposti fuqhojm qeghdha tohnoq u tharbat dak li hu rikonoxxut li llum hu
tant importanti ghalina llkoll: is-sahha taz-zghir li jkattar il-gid u johloq
aktar koezjoni socjali.

Tassazzjoni u Finanzi
Il-kapitlu f’dan
ic-Charter dwar it-tassazzjoni jigbor kwazi kelma b’kelma dak li ilna nghidu
ghal snin shah u li nittama li l-Ministru tal-Finanzi ta’ Malta jixtghar u
jifhem sewwa qabel ifassal il-Budget li jmiss. L-ewwelnett ic-charter jghid dak
li l-GRTU ilha thanbaq dwaru s-snin, jigifieri, li n-negozji z-zghar ghandhom
ikunu ezentati minn hafna obligazzjonijiet regolatorji. Id-dikjarazzjoni ta’
Feira qed tinsisti li l-gvernijiet “ghandhom jaghmlu l-affarijiet aktar semplici
biex il-piz ta’ compliance fuq in-negozji z-zghar jonqos”. Fuq kollox
id-dikjarazzjoni tghid “li s-sistemi ta’ tassazzjoni ghandhom jigu rrangati biex
jipremjaw is-success, jinkoraggixxu l-holqien ta’ negozji godda, jaghtu vantaggi
lin-negozji z-zghar biex ikunu jistghu jespandu u jkattru l-impjiegi u jkunu
f’posizzjoni ahjar li jwettqu inizjattivi godda u jghaddu l-intraprizi
ghall-generazzjonijiet ohra. Il-pajjizi Ewropej huma nstigati biex jibbazaw
it-tassazzjoni fuq principji ta’ best practice u ta’ personal performance
incentives”.

Ic-Charter jitkellem ukoll dwar x’ghandhom jaghmlu
l-gvernijiet biex jizguraw li l-intrapriza z-zghira tkun mghoqdija tajjeb
mis-servizzi finanzjarji u jenfassiza bil-kbir il-htiega li jigu zviluppati
relazzjonijiet hafna ahjar bejn is-sistema bankarja u n-negozji z-zghar biex
jinholqu accessi ahjar u kundizzjonijiet aktar ragonevoli biex iz-zghar igawdu
aktar kreditu bankarju u nvestiment kapitali. L-Unjoni Ewropeja ser taghmel
aktar sforzi biex il-European Investment Bank tkun aktar accessibbli mill-ftit
li hi llum biex tiprovdi kapitali finanzjarji ghat-twaqqif u tkattir ta’
intraprizi li jhaddmu teknologiji godda. L-Unjoni Ewropeja bi hsiebha ghalhekk
tkattar l-impenn u l-fondi biex iz-zghar ikollhom access aktar ghat-teknologijii
l-godda minghajr ma jitkissru finanzjarjament.

Il-Lehen
taz-Zghar
L-ESBA issejjah lilha nfisha “l-lehen indipendenti ta’ l-intrapriza
z-zghira u medja fl-Ewropa”. Il-GRTU issejjah lilha nfisha “l-lehen ta’
l-inizjattiva privat f’Malta”. Hemm numru ta’ organizazzjonijiet ohra fuq livell
Ewropew li jitkellmu ghall-intrapriza z-zghira. L-istrutturi fl-Ewropa Maghquda
ghadhom torox ghall-lehen ta’ l-intrapriza z-zghira. Anke f’pajjizna
l-gvernijiet ghadhom isibuha bi tqila mmens biex jisimghu bis-serjeta’ dak li
ghandhom x’jghidu l-kelliema ta’ l-intrapriza z-zghira.

Sodisfazzjon
kbir li kelli f’hajti f’dan l-ahhar snin kien precizament li rnexxieli nsahhah
il-lehen taz-zghar f’pajjizna. Izda baqa’ hafna u hafna xi jsir. Il-Prim
Ministri ta’ l-Unjoni Ewropeja issa qabblu, u issa maghhom intrabat ukoll ll
il-Prim Ministru ta’ pajjizna, li ghandha issir revizjoni shiha ta’ kif
l-interessi tan-negozji z-zghar huma rapprezentanti fuq livell nazzjonali u fuq
livell Ewropew. Qablu wkoll li l-lehen taz-zghar ikun nkluz bi shih f’dak li qed
jissejjah id-djalogu socjali.

Il-Weghda
“Ahna kommessi”, jghidu
l-kapijiet tal-gvern ta’ l-Ewropa Maqghuda, “li nimxu lejn it-twettiq ta’
l-ghanijiet imfassla fic-Charter tan-negozji z-zghar fit-tfassil ta’ politika
nazzjonali u Ewropeja dwar l-intrapriza”.

In-negozji z-zghar u s-self
employed ilhom jisimghu weghdi, izda fatti rari li raw. Dan ic-Charter illum ser
ikun il-frosta li l-organizazzjonijiet li jirrappresentaw lin-negozji z-zghar
ser juzaw fuq il-gvernijiet biex kemm fuq skala nazzjonali kif ukoll fuq skala
ikbar Ewropeja, jiccaqalqu u jimplimentaw dak li weghdu u halfu dwaru
fil-Portugal. F’Malta hekk ser naghmlu wkoll.

 

What we can do for you

INFORMATION POINT

BUSINESS SERVICES

MEMBERSHIP BENEFITS

LOCAL ISSUES & LEGISLATION

B2B NETWORKING EVENTS

LEGAL ADVICE

FUNDING ASSISTANCE

COURSES

BECOME A MEMBER

The Malta Chamber of SMEs represents over 7,000 members from over 90 different sectors which in their majority are either small or medium sized companies, and such issues like the one we're experiencing right now, it's important to be united. Malta Chamber of SMEs offers a number of different services tailored to its members' individual requirements' and necessities. These range from general services offered to all members to more individual & bespoke services catered for specific requirements.

A membership with Malta Chamber of SMEs will guarantee that you are constantly updated and informed with different opportunities which will directly benefit your business and help you grow. It also entails you to a number of services which in their majority are free of charge and offered exclusively to its members (in their majority all free of charge).